Noumaartoe: Gypsy so amper-amper uilkos

As enigiemand vir my dié storie sou vertel, sou ek dit as ’n tipiese hengelstorie afmaak. Maar, dit was so ampers of Gypsy, my Jack Russeltjie, was uilkos – twéé keer.

My vriend kom by die huis ingestorm, kan sien hy wil iets vertel, net ... ek is op my selfoon besig met ’n verrassingsoproep van my skoonsuster. Dié gaan ouma word en die opgewondenheid kook oor.

Uiteindelik kan ek groet en al my aandag aan ’n ongeduldige storieverteller gee.

“Dis Gypsy,” sê hy. “Sy was amper uilkos.”

Dis drie uur op ’n Sondagmiddag in ’n digbeboude gebied van Durbanville, Kaapstad. My logika sê uile is nie bedags te sien nie.

“Ja,” sê hy. “Ek het ook so gedink.” Hy’t saam met Gypsy gestap om ’n draai te loop – ons kuier in ’n kompleks waar diere nie toegelaat word nie – sy is dus “onwettig” op die perseel, maar gelukkig is haar hees blaffie nie steurend nie en het my vriend se bure nog nie kom kla nie.

My vriend vertel: “Ek staan buite en rook en laat Gypsy die grasperk uitsnuif. Ek hoor ’n geflap in die boomtakke agter my, maar dag dit is die bosduiwe wat so lawaai.”

Uit die hoek van sy oog sien hy skielik ’n beweging en toe hy sy kop draai kom ’n gevlekte ooruil (spotted eagle owl) uit die boom gevlieg. Hy pyl reg op Gypsy af wat teen ’n trap in die tuin begin opklim. “Gelukkig vir haar,” sê my vriend, want die uil moes toe vinnig van rigting verander om nie soos ’n kamakazi-vlieënier in die stel trappe vas te vlieg nie.

My vriend terg baie en, synde ’n redelike senior, siniese joernalis te wees, soek ek na leidrade wat sy wolhaarstorie sal verklap. Sien niks. “Kom ons gaan kyk of die uil nog daar is,” sê hy en ek is vinnig die vier stelle trappe na die tuin toe onder.

Ons stap tussen die wooneenhede na die geplaveide parkeerarea waar die jong platane nog hul winterblare probeer afskut. Gypsy loop weer snuif-snuif van plant tot plant.

Die volgende oomblik sweef ’n groot roofvoël met wydgespreide vlerke in die rigting van die parkeerara en gaan sit sowat 25m verder bo-op ’n lamppaal. Hy hou ons dop. Ek roep vir Gypsy en hou die uil met arendsoë dop. My vriend en ek staan seker nie meer as drie tree van waar Gypsy die plantjies in die bedding besnuif nie. “Die uil sal dit sekerlik nie waag om nader te kom nie,” sê ek.

My woorde is skaars koud of die uil swiep af aarde toe en pyl reg op Gypsy af, twee tree voor my. Ek verstar die een oomblik, maar soos ’n leeuwyfie wat haar welpie beskerm, storm ek die meter nader en kry my voet net betyds op Gypsy se rug. Die uil se kloue steek agter in Gypsy se boudspiere in, maar nie diep genoeg om haar te lig nie. Hy verloor sy greep en gaan sit tien tree verder op die tydelike stellasie langs die grasperk.

Met Gypsy stewig onder my arm ingevou soek ek na wonde. Bloedspatseltjies is op drie plekke op haar agterlyfie sigbaar. Sy bewe soos ’n riet. Die uil bly sit. Staar in ons rigting. Knip nie ’n oog nie. Ek stap stadig nader. Dag die uil sal wegvlieg. Hy sit. Hy staar. Ek gee nog ’n tree nader.

My vriend gryp sy selfoon en neem foto’s. Ek gee nog ’n tree nader. En dan nog een. Die uil met sy geel en swart oë kyk my stip aan. Ek hoor hoe blaas hy met elke tree wat ek gee. Nou is ek nie meer as twee tree van hom af nie. Ek steek my hand uit. Hy blaas, maar beweeg nie. So bly hy sit totdat ons die stryd gewonne gee.

Gypsy steeds stewig onder my blad ingevou. So amper-amper of sy was uilkos.

Nou maar toe...

• Die gevlekte ooruil kom, volgens navorsing, dikwels in stedelike gebiede voor. Hul broeityd is tussen Julie en Februarie en die wyfie lê tussen twee tot vier eiers. Sy verlaat slegs die nes om te eet wat die mannetjie na die nes bring.