'Mighty' manne dikwels = onderdanige vroue

2012-10-07 00:24

Elize Morkel

Lesersfoto’s Stuur vir ons jou foto's  ·  Stuur vir ons jou foto's

Dit is baie moeilik om te argumenteer met Angus Buchan, wat onomwonde verklaar: “Ek haat dit om te hoor vroue word verbaal of ­fisiek mishandel omdat mans die kat aan die stert beet het.”

Hoe stry jy met iemand wat met die gesag van God en die Bybel praat? Hoe durf ek verskil van ’n invloedryke Christenman, wat die moed het om hom uit te spreek teen geweld teen vroue – dit terwyl daar in kerke so selde oor hierdie onderwerp gepreek word?

Ons deel immers ’n diepe besorgdheid oor die afmetings van geweld teen vroue in die Suid-Afrikaanse samelewing, ook in Christelike huishoudings.

Tog verskil ons radikaal van mekaar oor die redes vir geweld.

Om die redes te verstaan moet mens ook die wyse verstaan waarop mans se mag gevorm en in stand gehou word omdat mans­mag die kern vorm van geweld teen vroue.

Talle studies dui daarop dat die beginsels van mans se “hoofskap” en die onderwerping van vroue aan mans in die meeste godsdienste en kulture regstreeks verbind kan word met geslagsgegronde geweld en, nog meer ontstellend, met vroue se besluit om in gewelddadige huwelike te bly.

Daar word drie maniere onderskei waarop mansmag gevestig word. Die eerste, en mees ooglopende, is brute krag soos uitgedruk in fisieke geweld.

Die tweede is die ideologie van hiërargie wat mans se hoofskap afdwing in die huis, as leiers en meerderes in die beroepswêreld, organisasies en kerk.

Derdens word mans se mag deur middel van taal in stand gehou. In ons alledaagse taalgebruik word dualismes in stand gehou wat mans beskryf as “sterk” en vroue as “swak”, of mans as “rasioneel” en vroue as “emosioneel”.

Hoewel Buchan nooit sal identifiseer met die eerste vorm van mag nie, is hy beslis van mening dat die hervestiging van laasgenoemde twee vorme van mans- mag vir gewone mans noodsaaklik is om “God se natuurlike orde” vir verhoudings te hervestig.

Sy taalgebruik is dié van oorwinning, mag en krag – soos die duidelikste gereflekteer word in die naam van die Mighty Men-beweging. Buchan stel die hiërargiese verhoudings tussen mans en vroue op en herbevestig die idee van dualistiese geslagsrolle.

Sy remedie vir mans “wat die kat aan die stert beet het”, is om hulle baie ernstig te vermaan om hul hoofskap met verantwoordelikheid te beklee.

Wat die kritiek op Buchan se benadering bemoeilik, is die feit dat baie vroue daarvan getuig dat hul mans inderdaad daarin slaag om met groter verantwoordelikheid in hul huwelik en gesin op te tree ná afloop van Mighty Men-byeenkomste.

En tog kan ek nie die uitgebreide navorsing, sowel as my persoonlike ervaring as sielkundige, ignoreer nie. Dit dui daarop dis die gebrek aan onderdanigheid by vroue wat dikwels lei tot geweld.

Dit is die oortuiging dat mans die hoof van die huis is wat dikwels maak dat vroue geweld nie bevraagteken nie, maar in gewelddadige verhoudings bly.

Dít bly ’n ernstige gevaar, wat my sterk laat standpunt inneem teen Buchan.

Is daar ’n plek vir manne-bewegings om geweld teen vroue te kan hanteer? Ja, natuurlik het ons positiewe manne-bewegings nodig en daar is maniere om mans te help wat hulle aan geweld skuldig maak.

Prof. Sarojini Nadar van die Universiteit van KwaZulu-Natal help my met drie voorstelle na aanleiding van haar kritiek op die Mighty Men-beweging.

Eerstens stel sy ’n dekonstruksie van manlikheid binne die akademie en praktyk voor sodat mans se identiteit verstaan kan word binne die konteks van, byvoorbeeld, ongelyke magstrukture van geslag, ras, seksualiteit en klas. Dit sou kon bydra tot sosiale aksies en verandering.

Tweedens kan ideologieë van hoofskap vervang word deur waardes van vennootskap, wederkerigheid en insluiting.

In die derde plek wys sy op die positiewe rolmodel wat Jesus se uitdrukking van manwees op aarde vir ons bied. Jesus het aan die manne van sy tyd ’n alternatiewe manlikheid gewys; een wat nie net verskille verdra nie, maar dit omarm; een wat gegrond is op wederkerigheid eerder as oorheersing, vennootskap eerder as hiërargie en, eerstens, op liefde eerder as mag.

Dr. Elize Morkel is ’n kliniese sielkundige van Somerset-Wes.

Lees Rapport se kommentaarbeleid

Lewer kommentaar op hierdie artikel
66 reaksies
Lewer kommentaar
Kommentaar 0 oorblywende karakters

binne rapport

Weer
Ksd: 15-23°C High level clouds. Mild. Pta: 11-26°C Sunny. Pleasantly warm.
Jhb: 9-22°C Sunny. Mild. Bfn: 9-28°C Sunny. Pleasantly warm.
Dbn: 12-26°C Morning clouds. Mild. PE: 12-22°C Sunny. Mild.
7-dag-voorspelling...

Betrekkinge - Vind jou droomwerk

Sales Executive

Gauteng
Green Marble Recruitment Consultants
R40 000 - R50 000 Per Month

Trackless Fitter

Mpumalanga
Bilnor Labour Gauteng (Pty) Ltd
R22 000 - R30 000 Per Month

Administrator/Receptionist

Mpumalanga
Holham Placements
R6 500 - R7 500 Per Month

Eiendomme - Vind 'n nuwe huis

Reis - Besoek, Bespreek, Laat Waai!

Magical Massinga

Spend 5 nights at the gorgeous Massinga Beach Lodge in Mozambique and only pay for 4 from R13 220 per person sharing. Includes return flights, accommodation, transfers and romantic turndown.Book now!

Kalahari.com - doen vandag jou inkopies aanlyn

Kamptoerusting!

Ons het al die kamptoerusting wat jy nodig het teen pryse wat jou kop sal wegblaas. Gaan loer nou daarna!

Wees voorbereid vir Nasionale Braaidag!

Dit is nooit te vroeg om te begin voorberei vir Braaidag nie. Tref voorbereidings met al ons ongelooflike braai-gereedskap. Koop nou!

Koop 3 boeke & betaal vir 2

Die goedkoopste van die 3 boeke sal gratis wees. Aanbod geldig solank voorraad beskikbaar is. Bepalings en voorwaardes geld. Koop nou!

Winskopie van die week!

Hisense se 40” ten volle HD LED-televisie nou R3999. Aanbod geldig solank voorraad beskikbaar is. Koop nou!

Kry tot 25% afslag op die 25 gewildste media-produkte!

Bespaar tot 25% op die jongste topverkopers van boeke, flieks, speletjies en musiek. Aanbod geldig solank voorraad beskikbaar is. Koop nou!

Winskopie van die week!

Hisense se 40” ten volle HD LED-televisie nou R3999. Aanbod geldig solank voorraad beskikbaar is. Koop nou!

Besoek www.kalahari.com vir miljoene boeke, musiek, DVD's, games & meer!